28. 10. 2020.

Dogodilo se na današnji dan

1721. – Francuzi su okupirali ostrvo Mauricijus u Indijskom okeanu. Ostrvo je 1810. potpalo pod britansku vlast, a nezavisnost je steklo 1968.

1800. – Rođen je američki pronalazač Čarls Guđer (Charles Goodyear), koji je 1839. otkrio proces vulkanizacije kaučuka. Njegov izum dorinio je brzom razvoju industrije gume, posebno prozvodnji automobilskih guma.

1809. – Rođen je Vilijam Juart Gledston (William Ewart Gladstone), četiri puta premijer Velike Britanije između 1868. i 1894. Poznat po političkim i socijalnim reformama, smatra se jednim od najvećih britanskih državnika. Legalizovao je 1871. radničke sindikate i 1884. izvršio tzv. treću parlamentarnu reformu.

1825. – Umro je francuski slikar Žak Luj David (Jacques Louis), osnivač i glavni predstavnik klasicizma, član Konventa i dvorski slikar Napoleona I (“Zakletva Horacija”, “Napoleonovo krunisanje”, “Porodica Žerar”, “Ubijeni Mara”, “Gospođa Rekamje”).

1835. – Umro je Filip Višnjić, slijepi pjesnik-guslar koji je opjevao sve značajnije događaje iz Prvog srpskog ustanka. Vuk Karadžić je 1815. zapisao mnoge njegove pjesme, među kojima su najpoznatije “Početak bune na dahije” i “Boj na Mišaru”.

1876. – Rođen je katalonski violončelista i dirigent Pablo Kazals (Casals), koji je otvorio novu epohu u sviranju violončela. Napustio je Španiju kada je Franko došao na vlast i do smrti 1973. živio je u Francuskoj i Porto Riku.

1890.– Američki vojnici su kod “Ranjenog kolena” u Južnoj Dakoti masakrirali više od 200 Indijanaca iz plemena Sijuks, među kojima je bio veliki broj žena i djece.

1911. – Revolucionarna privremena skupština je za prvog predjsednika Kine izabrala Sun Jat Sena (Yat), čime je poslije više od tri milenujuma ukinuta monarhija.

1914. – Počela je bitka kod Sarikamisa u Prvom svjetskom ratu u kojoj je, mnogo slabija ruska vojska, nanela težak poraz turskoj armiji. Turci su izgubili 77.000 od 95.000 vojnika.

1921. – Rođen je srpski pisac Dobrosav (Dobrica) Ćosić. Smatra se jednim od najvećih srpskih pisaca druge polovine 20. vijeka (“Deobe”, “Koreni, “Vreme smrti”, “Otpadnik, “Vernik”, “Stvarno i moguće”. Bio je prvi predsjednik Savezne Republike Jugoslavije od juna 1992. Smijenjen je u junu 1993, na inicijativu Srpske radikalne stranke. Bio je istaknuti član Saveza komunista Srbije do maja 1968, kada je došao u sukob sa politkom SKJ po nacionalnom pitanju, smatrajući da su Srbi ugroženi u jugoslovenskoj federaciji.

1940. – Njemačko vazduhoplovstvo izvelo je najteže bombardovanje Londona u Drugom svjetskom ratu, koje je britanskoj prestonici nanijelo najveća razaranja od “velikog požara” 1666. kada su uništene četiri petine grada.

1944. – Sovjetske trupe su u Drugom svjetskom ratu ušle u Budimpeštu.

1973. – Filipinski diktator Ferdinand Markos (Marcos), nastavio je da vlada po okončanju drugog predsjedničkog mandata, iako po ustavu nije mogao ponovo da bude biran. Na osnovu vanrednog stanja koje je zaveo 1972. vladao je dekretima dok u pobuni 1986. nije zbačen s vlasti.

1989. – Parlament Čehoslovačke izabrao je za šefa države češkog pisca Vaclava Havela, dugogodišnjeg disidenta pod komunističkim režimom, koji je kao “državni neprijatelj” proveo pet godina u zatvoru. Havel je nasledio Gustava Husaka koji je prethodno pod pritiskom javnosti podnio ostavku.

1996. – Vlada Gvatemale i vođe gerilskog pokreta su potpisali sporazum kojim je posle 36 godina zvanično okončan posljednji i najduži građanski rat u Centralnoj Americi.

1999. – U nevremenu koje je zahvatilo više evropskih zemalja život je izgubilo oko 130 ljudi.

2000. – Ruski ministar odbrane Igor Sergejev potpisao je dokument kojim se dozvoljava obuka iranskih oficira u Rusiji.

2001. – U Kabulu su po prvi put patrolirale avganistanske i britanske trupe, što je bila proba za mirovne operacije.

2001. – Oko 300 ljudi je poginulo, a najmanje 120 je povrijeđeno u požaru koji je izbio od varnica vatrometa u trgovinskom centru u Limi, glavnom gradu Perua.

2004. – Umro je Džeri Orbah (Jerry Orbać) američki glumac koji se proslavio ulogama na Brodveju, u filmovima kao i u poznatoj TV seriji “Red i zakon”.

.

Microsoft napušta Windows Defender
Microsoft napušta Windows Defender