Mnogi ljudi su navikli da suplemente uzimaju čim se probude, često uz šoljicu kafe i bez ikakvog obroka.
Iako se to čini praktičnim jer se lakše uklapa u jutarnju rutinu, stručnjaci upozoravaju da takva praksa kod pojedinih suplemenata može donijeti više štete nego koristi – od iritacije želuca do slabije apsorpcije.
Zato je važno znati da vrijeme uzimanja određenih vitamina i minerala ima veliki uticaj na njihovu djelotvornost.
„Kao i ljekovi, vrijeme uzimanja suplemenata može uticati na to da li ćete iz njih izvući maksimum“, kaže za „Parade“ Liza Moskovic, registrovana dijetetičarka i šefica NY Nutrition Group, i dodaje da neki najbolje djeluju ujutru, dok su drugi izraženiji uveče.
S njom se slaže i Skot Kitli, suvlasnik Keatley Medical Nutrition Therapy-ja. „Mnogo ljudi uzima suplemente ujutru, uz kafu, na prazan stomak jer je to najlakše, ali to ne znači da je i najbolje“, kaže on.
Dr Sonja Anđelone, registrovana dijetetičarka, objašnjava da neki suplementi mogu iritirati sistem za varenje i izazvati mučninu ili podrigivanje ako se uzimaju na prazan stomak. Zato je važno razmisliti o vremenu uzimanja vitamina prije nego što ih konzumirate.
Suplementi koje ne bi trebalo uzimati odmah ujutru
Prije nego što počnete sa bilo kojim novim suplementom, važno je da se konsultujete sa svojim ljekarom ili farmaceutom, kaže dijetetičarka Džesika Kording, autorka knjige „Mala knjiga o tome šta mijenja igru“.
Ako niste sigurni, dijetetičari savjetuju da sljedeće suplemente ne uzimate odmah ujutru.
Gvožđe
Iako je riječ o mineralu, gvožđe se često izdvaja. „Iako se gvožđe najbolje apsorbuje na prazan stomak, može izazvati mučninu i grčeve u stomaku“, kaže dr Anđelone. Zato preporučuje uzimanje između obroka, uz laganu užinu.
Takođe se savjetuje izbjegavanje uzimanja gvožđa uz jutarnju kafu ili čaj, jer supstance u tim napicima mogu smanjiti njegovu apsorpciju. Gvožđe ne treba uzimati ni sa hranom bogatom kalcijumom, jer kalcijum može značajno ometati njegovu apsorpciju.
„Uzimajte gvožđe sa komadom voća ili sokom od pomorandže kako biste poboljšali apsorpciju“, savjetuje dr Anđelone. „Bolje je da tijelo apsorbuje nešto manje gvožđa ako ga uzimate uz užinu, nego da ga gotovo uopšte ne apsorbuje zbog mučnine.“
Magnezijum
Kod magnezijuma vrijeme unosa nije toliko važno za apsorpciju koliko za njegov potencijalni uticaj na san. „Određene vrste magnezijuma, posebno magnezijum bisglicinat, mogu podstaći opuštanje i time poboljšati san“, objašnjava Moskovic. „Zato se neki ljudi mogu osjećati pospano nakon uzimanja.“
Kording navodi da je idealno vrijeme za uzimanje magnezijuma veče, jer ima smirujući efekat na nervni sistem. Dodaje i da magnezijum kod nekih ljudi može imati laksativno dejstvo, pa je tada manja vjerovatnoća da će tokom dana izazvati neprijatnosti.
Vitamini rastvorljivi u mastima
Vitamini A, D, E i K rastvorljivi su u mastima, što znači da se najbolje apsorbuju uz obrok koji sadrži masti.
„Ako ih uzimate uz obrok, apsorpcija je obično ujednačenija“, kaže Kitli i dodaje da ukoliko ujutru pijete samo kafu bez hrane koja sadrži masti, vjerovatno nećete iskoristiti puni potencijal ovih vitamina.
Moskovic savjetuje uzimanje ovih suplemenata uz obrok, dok dr Anđelone često preporučuje da se uzimaju uz najveći obrok u toku dana kako bi se obezbijedila bolja apsorpcija.
Najbolje vrijeme za uzimanje suplemenata
Idealno vrijeme zavisi od vrste suplementa. „Najbolje vrijeme je ono koje omogućava maksimalnu apsorpciju i kojeg se možete pridržavati iz dana u dan“, kaže Kitli.
Za gvožđe se preporučuje uzimanje odvojeno, bez kafe ili čaja i bez hrane ili suplemenata koji sadrže kalcijum. Ako izaziva mučninu na prazan stomak, može se uzeti uz malu užinu.
Magnezijum je u većini slučajeva najbolje uzimati uveče, uz večeru ili sat do dva prije spavanja, jer tada može imati smirujući efekat. Reakcije se, ipak, razlikuju od osobe do osobe, pa je potrebno prilagoditi vrijeme i dozu ako se jave digestivne tegobe.
Vitamini rastvorljivi u mastima, poput vitamina A, D, E i K, treba da se uzimaju uz obrok koji sadrži masti kako bi se obezbijedila pravilna apsorpcija. Za većinu ljudi ručak ili večera predstavljaju praktičniji i dugoročno održiv izbor. (Index.hr)
