Od čokolade do paste za zube, mnogi iznenađujući proizvodi za domaćinstvo i svakodnevni predmeti su napravljeni od nafte.
Nafta, sveprisutno fosilno gorivo, ne pokreće samo automobile i ne služi samo za grijanje – ona ima iznenađujuću ulogu u mnogim svakodnevnim stvarima koje možda ne očekujete.
Petrohemikalije dobijene iz nafte i prirodnog gasa koriste se u više od 6.000 svakodnevnih proizvoda – od hrane do proizvoda za njegu ljepote, evo 10 stvari za koje vjerovatno niste znali da su napravljene od naftnih derivata.
Čokolada
Čokoladni premazi ponekad sadrže parafinski vosak za hranu, koji se dobija od nafte, uglja ili ulja. Kada se umiješa u čokoladu, može stvoriti sjajni sjaj kad se stvrdne i premaže da čokolada ostane čvrsta na višim temperaturama, jer ima nisku tačku topljenja.
Takođe pomaže da se čokolada ne lijepi za kalupe, što olakšava uklanjanje gotovog proizvoda netaknutog. Kada se pojede, vosak ostaje nesvaren u tijelu, ali to ne znači da je nebezbjedan: Studija Evropske agencije za bezbjednost hrane iz 2023. godine nije otkrila nikakve bezbjednosne zabrinutosti povezane sa prehrambenim proizvodom na bazi ulja.
Pasta za zube
Pasta za zube može da sadrži derivate ulja, poput polietilen glikola, koji se dodaju iz nekoliko razloga, uključujući aromu, antibakterijska svojstva i teksturu.
Pored toga, nekoliko proizvođača koristi derivat nafte koji se zove poloksamer 407 da pomogne pasti za zube da se rastvori u vodi, kao i natrijum saharin, vještački zaslađivač koji ubija plak i koji se dobija iz nafte.
Parfem
Mnogi mirisi koriste ulja dobijena od nafte umjesto prirodnih eteričnih ulja. Na primjer, Iso E Super nudi drvenastu aromu nalik amberu, dok hedione pruža miris jasmina. Galaksolid, još jedno sintetičko ulje, poznato je po svojoj dugotrajnoj baznoj noti.
Boje
Dodavanje plastičnih polimera u boju čini ih vodootpornim i izdržljivijim – a plastika je napravljena od ulja. Boje na bazi plastike mogu dobro da prijanjaju na površine i manje pucaju od drugih prirodnih opcija.
Sintetička ulja takođe mogu omogućiti veći raspon boja. Ali na kraju, kako boja stari ili se suši, ona se ljušti.
Neke boje su zapravo sastavljene od više od jedne trećine plastike. Prema izvještaju Svjetskog ekonomskog foruma, količina mikroplastike iz boje posebno sa čeličnih površina koja ulazi u vodene tokove je ekvivalentna 150-225 milijardi plastičnih boca.
Pilule
Mnoge pilule su obložene plastikom kako bi se olakšalo gutanje i spriječilo lijepljenje tableta. Sintetičke komponente takođe sprječavaju razgradnju aktivnih sastojaka, tako da proizvodi imaju duži rok trajanja.
Prirodne alternative postoje, studija Nacionalne medicinske biblioteke otkrila je da se sintetika koristi za modifikovano oslobađanje, zaštitu životne sredine i maskiranje ukusa.
Vanila sladoled
Sintetička ulja dobijena od nafte često se koriste u aromama za hranu, poput vanilije, badema i limuna. Ova sintetička jedinjenja se mogu konstruisati da repliciraju specifične ukuse, obezbjeđujući konzistentan profil ukusa u serijama.
Oni su jeftini i raznovrsni, što im omogućava da kreiraju širok spektar ukusa kako bi zadovoljili potražnju potrošača. Benzaldehid i vanilin, na primjer, se dobijaju iz nafte.
Vazelin
Vazelin je široko korišćen proizvod koji služi u različite svrhe, posebno za zaštitu i hidrataciju kože. Od umirujuće suve, ispucale kože do djelovanja kao zaštitna barijera nakon tetoviranja, ovaj skromni proizvod je široko popularan.
Sirova nafta se prvo destiluje da bi se odvojila na različite komponente, od kojih je jedna teška, voštana supstanca koja se zove petrolatum. Ova supstanca se zatim dalje rafiniše i prečišćava da bi se stvorio upotrebljiv vazelin.
Laksativ
Laksativi se prave od polietilen glikola koji je naftni proizvod, koji se takođe nalazi u pasti za zube. Polietilen glikol uvlači vodu u debelo crijevo, čineći stolicu mekšom, a vaš odlazak u kupatilo lakšim.
Neki laksativi sadrže mineralno ulje, prema Harvard Heltu, koje se može dobiti iz nafte i formira klizav film u crijevima.
Pjena za brijanje
Krema za brijanje sadrži ulje, u obliku nečega što se zove izopentan, koje se dobija iz sirove nafte. Izopetan pomaže u razgradnji sebuma, ili masne supstance na ljudskoj koži, i izaziva podizanje dlačica, što ih čini lakšim za brijanje.
Pored toga, piše Live Science, proizvodi za brijanje često koriste polietilen glikol, koji se takođe koristi u laksativima i seksualnim lubrikantima. Svestran je i stabilan, stvara zaštitnu barijeru na koži kako bi se smanjilo trenje i iritacija.
Osvježivači vazduha
Osvježivači vazduha često sadrže ulja dobijena od nafte kako bi stvorili prijatne mirise koji mogu trajati duže i biti konzistentniji od prirodnih ulja.
Ova sintetička ulja su napravljena da oponašaju popularne mirise i mogu se formulisati tako da se postepeno oslobađaju tokom vremena, pružajući dugotrajan miris.
/EURONEWS/
