Mustafa Cerić, bivši reisul‑ulema Islamske zajednice u BiH, iznio je ideju o “Bosanskoj pravoslavnoj crkvi”, na šta su mu iz Srpske pravoslavne crkve (SPC) poručili da ona nikad nije postojala, niti će je biti.
“Obnova ‘Bosanske crkve’, u obliku autokefalne ‘Bosanske pravoslavne crkve’, bila bi čin vraćanja ravnoteže – između vjere i države, između tradicije i suvremenosti, između identiteta i suživota. Ona bi simbolizirala prekid s monopolima i tutorstvima koja Bosnu decenijama drže u tuđim narativima, i povratak principu da se bosanska duhovnost oblikuje u Bosni, za Bosnu i u lojalnosti bosanskoj povijesnoj državnosti”, naveo je Cerić, prenosi Slobodna Bosna.
Njegovo preosveštenstvo episkop bihaćko-petrovački Sergije izjavio je da je krajnje vrijeme da se Islamska zajednica u BiH ogradi od istupa Cerića u vezi sa formiranjem bosanske pravoslavne crkve, te upozorio da su to opasne riječi koje neće doprinijeti učvršćivanju mira i zajedničkog života.
“Da nije tužno bilo bi smiješno”
“Taman kad se uhvatilo malo predaha od opasne retorike, koja ovoj zemlji nikada nije donosila mir već nemir, sukobe i ratove, odnekud, ničim izazvan, javio se bivši poglavar Islamske zajedice u BiH, a kasnije i bivši kandidat za člana Predsjedništva BiH Mustafa Cerić sa prijedlogom da se formira bosanska pravoslavna crkva”, naveo je episkop Sergije, prenosi Srna.
Vladika je ukazao da je Cerić valjda riješio sve probleme u vjersko-političkom životu Bošnjaka, pa je odlučio da se pozabavi pravoslavnim Srbima i njihovom Crkvom, u želji da, kako sam kaže, poveže “državnost, duhovnost i identitet”.
“Da nije tužno bilo bi smiješno! Odlučan da prekroji identitet zemlje u koju se zaklinje, jer je istoriju odavno prekrojio, gospodin Cerić u svom (dnevno)političkom zanosu oštri otupjelo političko koplje kako bi njime prekratio postojanje Srpske pravoslavne crkve i sveo je, pod drugim imenom, u granice bosanskog pašaluka – koji još živi u njemu i njemu sličnima”, istakao je episkop Sergije.
Vladika bihaćko-petrovački ističe da Cerić ne zna ili se pravi da ne zna da je hrišćanstvo u Bosni daleko starije od same Bosne, kao ni to da je Sveti Sava lično, nakon dobijanja autokefalnosti, osnovao eparhije čiji su episkopi upravljali Crkvom zapadno od Drine.
Visoka politička temperatura
“Ne zna gospodin Cerić i nikad neće znati da se Crkve ne osnivaju u stranačkim kabinetima, jer ovo nije ni Nezavisna Država Hrvatska niti kabinet ukrajinskog predsjednika, pa da se Crkve osnivaju kao što se osnivaju kulturno-umjetnička društva”, naglasio je episkop Sergije.
Vladika je naveo da Cerić, u stanju izuzetno visoke političke temperature, a u želji da ugrabi još koju mrvu medijske pažnje, u svojoj nenadanoj brizi za Pravoslavnu crkvu i njene vjernike, nepozvan predlaže (ponovno) osnivanje bosanske pravoslavne crkve sa “vlastitim kanonima, sjedištem i jasnom lojalnošću bosanskoj državnosti”.
“Nije bosanska pravoslavna crkva nikada postojala niti će ikada postojati, a pogotovu neće biti u službi partijsko-političkih interesa gospodina Cerića i njemu sličnih, jer Crkva traje 2.000 godina i nadživjela je carstva i kraljevstva, pa tako i ono Bosansko kojem su ćirilica i hrišćanstvo bili dva osnovna elementa. O tome gospodin Cerić ne zbori ni slova”, ističe episkop Sergije.
“Odmorite malo”
Krajnje je vrijeme, naglašava vladika, da se od ovakvih solističkih istupa bivšeg reisu-l-uleme ogradi i Islamska zajednica u BiH, jer kako graditi zajednički život ako neko, “ko je do juče bio prvi musliman među muslimanima u BiH, ispaljuje ovako opasne riječi koje ne mogu i neće doprinijeti učvršćivanju mira i zajedničkog života”.
“Ponoviću na kraju, po ko zna koji put, Bosnu će uništiti upravo oni koji se u nju najviše kunu. Zato, gospodine Ceriću, odmorite malo i pustite ovu zemlju da diše!”, naveo je vladika Sergije u pisanoj izjavi objavljenoj na sajtu Eparhije.
Njegovo visokopreosveštenstvo mitropolit zvorničko-tuzlanski Fotije ocijenio je da Cerić svojom najavom osnivanja “bosanske pravoslavne crkve” najavljuje rat na prostoru BiH.
Vladika Fotije napominje da Cerićeve riječi o “‘bosanskoj pravoslavnoj crkvi’ mirišu tamjanom Drugog svetskog rata, kada je stvorena, po zlu čuvena Nezavisna država Hrvatska (NDH)”, koja je ostavila iza sebe stotine hiljada nevinih žrtava, koji su bili pripadnici svih naroda koji su živjeli u BiH.
“Duhovi NDH fašizma”
“Da li ste svesni da svojim osnivanjem BPC puštate iz boce duhove NDH fašizma, domobranstva, Handžar divizije, Jasenovca i drugih logora iz Drugog svetskog rata, da ovom najavom ponovnog formiranja BPC najavljujete, svesno ili nesvesno, to pomenuto vreme sa početka Drugog svetskog rata – vreme razaranja, nevinih žrtava i međusobnog istrebljenja naroda”, poručio je mitropolit SPC.
U tekstu koji je objavljen na sajtu Eparhije zvorničko-tuzlanske, mitropolit Fotije ističe da takvom najavom Cerić priziva rat na prostoru BiH, nikako mir, jer BPC nikako nije tvorevina mira nego tvorevina rata.
“Mi se nadamo i molićemo se Bogu, gospodine Ceriću, da se vaša ideja ne ostvari, jer bi to bila pogibija za sve narode koji žive u BiH i Republici Srpskoj. Najavom svoje BPC vi ste za rat, a ne za mir, a znamo da je običan narod sit ratova”, poručio je mitropolit Fotije.
“Izgleda mnogo ozbiljnije”
Mitropolit Fotije, reagujući na tekst u kome Cerić iznosi “razmišljanje o opravdanoj potrebi uspostave, odnosno obnove ‘bosanske pravoslavne crkve'”, napominje da nije prvi put da Cerić to najavljuje, ali da sada to izgleda mnogo ozbiljnije.
Vladika navodi da Cerić u svom tekstu kaže da bi BPC bila dokaz istorijskog kontinuiteta BiH, faktor mira i poslušnica “bosanske države”.
“To Cerić vidi kao ostvarenje svih ideala duhovnosti, kontinuiteta ‘bosanske države’ i kontinuiteta BPC”, dodao je vladika.
Mitroplit Fotije napominje da Cerić ne spominje Republiku Srpsku i da mu se više dopada da govori o fantomskim tvorevinama kao što je BPC, a ne o Republici Srpskoj i Srpskoj pravoslavnoj crkvi koja vijekovima legitimno postoji na prostoru BiH.
